زياد فاصله بوده « 1 » و بين تولدهاى آن دو شانزده ماه فاصله بوده است و اين بدون هيچ منافاتى با مدت طبيعى حاملگى كه اين شهر آشوب آن را در مناقب ذكر كرده است مطابقت دارد . ( 1 ) به نظر من مطالب اضافه‌اى كه راويان حديث نقل كرده‌اند ، چيزهايى است كه در تطبيق آيهء شريفه « وَ حَمْلُهُ وَ فِصالُهُ ثَلاثُونَ شَهْراً » بر حسين عليه السّلام استنباط كرده‌اند ؛ چنانچه از تفسير قمى ( ره ) نقل شد و كلينى سخن خودش را با آنچه از امام صادق عليه السّلام نقل كرده ، در كنار هم قرار داده است و آن حضرت عليه السّلام فرموده‌اند : وقتى فاطمه ( س ) به حسين عليه السّلام حامله شد ، جبرئيل بر رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله نازل شد و فرمود : به زودى فاطمه ( س ) فرزندى به دنيا مىآورد كه امّت تو او را بعد از تو به قتل مىرسانند ! لذا وقتى كه فاطمه ( س ) به حسين صلّى اللّه عليه و آله حامله شد ، از اين حاملگى ناراحت بود و هنگامى كه او را به دنيا آورد ، از اين وضع حمل اندوهگين بود . در دنيا ديده نشده است كه مادرى از به دنيا آوردن پسرى ناراحت باشد ؟ ! اما فاطمه ( س ) به خاطر اين كه مىدانست در آينده فرزندش به قتل خواهد رسيد ، از اين حاملگى و زايمان ناراحت بود و در همين مورد اين آيه نازل شد : « وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ إِحْساناً حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهاً وَ وَضَعَتْهُ كُرْهاً وَ حَمْلُهُ وَ فِصالُهُ ثَلاثُونَ شَهْراً » « 2 » ؛ انسان را به احسان با پدر و مادرش سفارش كرديم . مادر به زحمت بارش را حمل كرده و به دشوارى حملش را بر زمين نهاده و دوران آبستنى و شير دادن سى ماه است . ( 2 ) مجلسى در جلاء العيون مىنويسد كه مشهور بين علماى شيعه اين است كه آن حضرت در سوم شعبان سال چهارم هجرى پا به عرصهء وجود نهاده است . سپس از المصباح حديث حسين بن زيد از امام صادق عليه السّلام را نقل كرده است و از او توقيع خارج شده براى قاسم بن علا همدانى و از تهذيب قول شيخ طوسى را نقل كرده و سپس گفته است : اين قول بر خلاف مشهور است . « 3 » ( 3 ) نام‌گذارى حسين صلّى اللّه عليه و آله طوسى در أمالى با سندى از امام صادق عليه السّلام ، از پدرش از على بن الحسين عليه السّلام نقل كرده است كه آن حضرت فرمود : أسماء ( بنت عميس ) « 4 » براى من تعريف كرده است كه وقتى فاطمه به حسن عليه السّلام حامله

--> ( 1 ) . الحسين و السنّة ، ص 109 . ( 2 ) . اصول كافى ، ج 1 ، ص 464 و اين آيه ، پانزدهمين آيهء سورهء احقاف و مكّى مىباشد و در خبرى حسنا به جاى احسانا آمده كه البته اين خبر از ابى خديجه است و به او در رجال خدشه هست ، و شايد اشتباه باشد . ( 3 ) . جلاء العيون ، ج 2 ، ص 2 - 3 از سيد شبر كه تعريب‌شدهء جلاء العيون مرحوم مجلسى است . ( 4 ) . همان اشكال قبلى در اينجا هم وارد است مبنى بر اين كه أسماء بنت عميس ، همسر جعفر طيار قبل از فتح خيبر در